ӨДӨР ТУТМЫН МЭДЭЭ-ний гол тойм – 2026 оны наймдугаар сарын 31

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп 8-р сарын 27-нд тус улс одоогоор Ирантай яриа хэлэлцээр хийхийг эрмэлзэхгүй байна гэж мэдэгдсэн бөгөөд Цагаан ордон Иран улстай бодитой хэлэлцэхэд бэлэн болох хүртэл хэлэлцээрийг сэргээхгүй гэжээ. (Фокс Ньюс)

Орос 8-р сарын 27-нд [Украин (Урейн)-ы] Киев хот руу баллистик болон далавчит пуужин, олон тооны нисгэгчгүй онгоцоор хэдэн цаг үргэлжилсэн агаарын довтолгоо хийж, дэлбэрэлт болон агаарын довтолгооноос хамгаалах гал өглөөнөөс орой хүртэл үргэлжилжээ. Киев хотод дор хаяж дөрвөн хүн гэмтэж, сургууль, орон сууц, агуулах болон бусад байгууламж эвдэрсэн, Украин (Урейн) долоон баллистик пуужин, нэг хөлөг онгоц эсэргүүцэгч пуужин, гурван далавчит пуужин, 222 нисгэгчгүй онгоцыг устгасан гэж мэдэгджээ. (Киев Индепендент)

АНУ-ын ТТГ [Тагнуулын төв газар]-ын дарга Жон Рэтклифф энэ долоо хоногт [Оросын] Москва хотод гэнэтийн айлчлал хийж, Украин (Урейн)-ы дайн улам хурцдаж болзошгүй гэх түгшүүр нэмэгдэж буй энэ үед НАТО [Умард Атлантын гэрээний байгууллага] руу довтлохгүй байхыг Орос улсад анхааруулсан гэх мэдээлэл гарчээ. Оросын албаны хүмүүс тагнуулын алба хоорондоо холбоо тогтоосныг баталсан ч дарга Рэтклифф Ерөнхийлөгч Путинтэй уулзаагүй гэж мэдэгджээ. Эдгээр мэдээллийн талаар асуухад АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Орос НАТО-гийн нутаг дэвсгэрт халдана гэж бодохгүй байна гэжээ. (Киев Индепентент, Франц 24)

Хятад, Энэтхэг улсууд 8-р сарын 26-нд маргаантай Гималайн хил орчимд энх тайвныг хадгалж, харилцан хүлээн зөвшөөрөхүйц шийдэлд хүрэх хүчин чармайлтаа үргэлжлүүлэхээ дахин нотолжээ. Хоёр орон цэргийн шинэ шууд холбоо нэвтрүүлж, командлагчдын түвшний уулзалтын цэгүүдийг нэмэн, хил тогтоох болон удирдах ажлын хэсгүүд байгуулах замаар харилцаа холбоогоо өргөжүүлэхээр тохиролцжээ. (Ройтерс)

Өмнөд Солонгос, Япон, АНУ 9-р сарын 9–11-нд Умард Солонгосын пуужин, цөмийн аюулын эсрэг бэлэн байдлаа шалгах хамтарсан цэргийн сургуулилалт хийнэ. Жил бүрийн Freedom Edge сургуулилалт Өмнөд Солонгосын Жэжү арлын өмнөд болон зүүн бүсийн олон улсын усанд болно. (Ройтерс)

АНУ-ын Сангийн сайд Скотт Бессент ирэх долоо хоногт G20-ийн орнуудад Ираныг эдийн засгийн хувьд тусгаарлаж, санхүүгийн эх үүсвэрийг нь таслахад туслахыг уриална. Тэрбээр 8-р сарын 31, 9-р сарын 1-нд АНУ-ын Хойд Каролина мужийн Ашвилл хотод сангийн сайд, төв банкны ерөнхийлөгч нарыг хүлээн авч, дэлхийн эдийн засгийн өсөлт, томоохон эдийн засгуудын тэнцвэргүй байдал, улсын өрийн сорилтуудыг мөн хэлэлцэнэ. (Фокс Ньюс)

Катарын ерөнхий сайд Шейх Мохаммед бин Абдулрахман бин Жассим Аль Тани 8-р сарын 27-нд [Ираны] Тегеран хотод Ираны Гадаад хэргийн сайд Аббас Арагчитай уулзаж, АНУ-Ираны дайны хурцадмал байдлыг намжаах, Ормузын хоолойгоор аюулгүй зорчих нөхцөлийг сэргээх талаар хэлэлцжээ. Хэлэлцээрийн үеэр Катар улс дипломат ажиллагааг үргэлжлүүлж, хөрш орнуудын бүрэн эрхийг хүндэтгэн, чөлөөтэй зорчих эрхийг хангахыг уриалжээ. (Фокс Ньюс)

Facebook, Instagram олон нийтийн сүлжээний толгой компани Meta эдгээр платформыг хүүхдийг донтуулж, залуу хэрэглэгчдэд хор хөнөөл учруулахаар бүтээсэн хэмээн АНУ-ын бараг бүх мужийн гаргасан нэхэмжлэлийг шийдвэрлэхийн тулд ирэх 8-р сарын 26-нд арван жилд 18 тэрбум ам.доллар хүртэл төлбөр төлөхөөр тохиролцжээ. Уг тохиролцоогоор өсвөр насны хүүхдүүдийн хэрэглээг өдөрт хоёр цагаар хязгаарлаж, эцэг эх зөвшөөрөөгүй бол шөнө дундаас өглөөний 6 цаг хүртэл ашиглахыг хориглон, хичээлийн цагаар ихэнх түлхэх мэдэгдлийг хязгаарлахаар болжээ. Meta компани харин буруутай үйлдэл гаргаснаа үгүйсгэсэн байна. (Ройтерс)

Калигаар баялаг хүнс нь цусны даралтыг зохицуулахад тусалж, бөөрний архаг өвчин, чулуу үүсэх эрсдэлийг бууруулж магадлалтай тул бөөрний эрүүл мэндийг дэмждэг. Эрүүл хүмүүс калиг гадил, улаан лооль, буурцагт ургамал, жүрж, амтат гуа, авокадо, бууцай зэрэг хүнснээс авч болно. Харин бөөрний өвчтэй хүний биед кали аюултай хэмжээнд хуримтлагдаж болзошгүй тул хэрэглээгээ нэмэхээс өмнө эмчтэй зөвлөх хэрэгтэй. (ВнЭкспресс)

[Австралийн] Квинслэндийн нэгэн хос орон нутгийн захаас худалдан авсан хорт бодисоор бохирдсон сагамхай загас-хүнийг идсэний дараа цигуатерагийн загасны хордлогод оржээ. Уг хорт бодис нь хүйтэн усыг түлэх мэт халуунаар мэдрэх, байнгын загатнах зэрэг мэдрэлийн тогтолцооны хүнд шинж тэмдэг үүсгэдэг. “Цигуатерагийн хор загасны өнгө төрх, үнэр, амтанд нөлөөлдөггүй бөгөөд загаснаас үүнийг арилгах хүнс боловсруулах арга одоогоор байхгүй” гэж Квинслэндийн Эрүүл мэндийн газрын төлөөлөгч мэдэгдсэн байна. (7 Ньюс)

Их Британийн Биобанкны мэдээлэлд хийсэн судалгаагаар амьдралын эхний 1,000 хоногт чихрийн хэрэглээг хязгаарлах нь хэдэн арван жилийн дараах хорт хавдрын эрсдэл бага байхтай холбоотойг тогтоожээ. Судлаачид бага насанд чихрийг хязгаарлахыг биологийн хөгшрөлт болон үрэвсэл буурах, теломер уртсах, эрүүл хооллох дадалтай холбон, эрт үеийн хооллолт насан туршид нөлөөлөх боломжтойг онцолсон байна. (Фокс Ньюс)

8-р сарын 26-нд Балба–Хятадын хил дагуу хөрсний гулгалтаас үүдсэн үерт амиа алдсан хүний тоо дор хаяж 579-д хүрч, гамшигт бүс даяар 2,000 гаруй хүн сураггүй буюу бүртгэлгүй хэвээр байна. Эрх баригчид [Балбын] Лангтанг Лирунг орчимд асар их хад, мөс нурж, хөндий рүү нуранги цутгаснаар сүйрэл дагуулсан гэнэтийн үер үүссэн гэж мэдэгджээ. Үер Балба, Хятадын авто зам, гүүр, тосгон, эрчим хүчний төслүүдийг урсгаж, нуранги болон үерийн ус доошоо 100 гаруй километр тархсан байна. (Ройтерс, Ассошиэтэд Пресс)

Балба–Хятадын хил дагуу 8-р сарын 26-нд болсон гамшигт үерийн дараа олон улсын тусламж, аврах ажиллагаа өргөжиж байна. Нэгдсэн Үндэстний Байгууллага ажилтан, хангамж дайчлан, эмнэлгийн яаралтай тусламж, түр хоргодох байр, цэвэр усанд эхний ээлжид хоёр сая ам.доллар хуваарилжээ. Энэтхэг улс эм, хүнс, генератор болон бусад яаралтай тусламжийн хэрэгсэл бүхий нийт 47.5 тонн ачаатай хоёр нисэх онгоц илгээжээ. АНУ Балбад нэн даруй 500,000 ам.долларын хүмүүнлэгийн тусламж үзүүлэхээ зарлаж, Catholic Relief Services байгууллагаар дамжуулан түр хоргодох байр, үндсэн хэрэгсэл, ус, ариун цэвэр, эрүүл ахуйн дэмжлэг хүргэхийн зэрэгцээ тусламжийн зохицуулалтад дэмжлэг үзүүлэх гамшгийн хариу арга хэмжээний зөвлөх илгээжээ. Хятадын талд 1,000 гаруй аврагч, эрэлч нохой-хүмүүс, нисгэгчгүй онгоц, тээврийн хэрэгсэл, нисэх онгоц дайчилж, 30,000 ширхэг тусламжийн бараа болон засгийн газрын гамшгийн тусламжийн 17.7 сая орчим ам.долларын санхүүжилт олгожээ. Балбад авто зам, гүүр эвдэрч, уулын нөхцөл хүнд байгаа ч армийн нисдэг тэргүүд аврах ажиллагаа явуулж, гэмтсэн хүмүүсийг эмнэлгийн тусламжид хүргэж байна (Гардиан, Анадолу Ажанси, Ньюсмобайл, Дань Три, Непал Ньюс)

НҮБ-ын ХХААБ [Хүнс, хөдөө аж ахуйн байгууллага]-ын шинэ тайланд үнэлгээ хийсэн бүс нутгийн 52.5%-д хөрсний менежмент муу буюу маш муу, ердөө 14%-д сайн буюу маш сайн байгааг тогтоожээ. Хөрсний элэгдэл хамгийн том аюул болж байна. Эдгээр дүгнэлтийг төлөөлөгчид [Монгол улсын] Улаанбаатар хотод болж буй Цөлжилтийн асуудлаарх Талуудын 17 дугаар бага хурал [COP17]-д чуулж байх үеэр танилцуулжээ. (Чаннель НьюсАзия)

[Испанийн] Валенси хотын өмнөд хэсэгт, Гола-де-Пужолын ойролцоох Альбуфера байгалийн цогцолборт газарт ойн түймэр дэгджээ. Салхины чиглэл өөрчлөгдсөнөөр түймрийг эхэн үед нь тогтоон барих оролдлого бүтэлгүйтжээ. Эрх баригчид урьдчилан сэргийлэх үүднээс Эль-Салер, зуслангийн газрууд, наран шарлагын газруудыг нүүлгэн шилжүүлж, утсаар сэрэмжлүүлэг хүргэн, Эль-Салерыг Валенситай холбодог CV-500 гол замыг хаажээ. Түймрийн шалтгааныг үргэлжлүүлэн шалгаж байна. (ЕвроУикли Ньюс)

[Аулак [Вьетнам]-ын] Хюэ хотын Чан Май-Ланг Ко коммунд үргэлжилсэн халалтын улмаас усны эх үүсвэр шавхагдаж, 10,000 гаруй өрх долоо хоногийн турш цэвэр усны хомсдолд оржээ. Өдөрт 12,000 шоо метр ус шаардлагатай ч 8,500 шоо метр ус л нийлүүлж байна. Усны цистернүүдээр дутагдлыг нөхөж байна. (ВьетнамПлас)

PETA [Амьтдад ёс зүйтэй ханддаг хүмүүсийн нийгэмлэг] байгууллагын дэмжигчид [Их Британийн] Оксфордшир дахь телевизийн хөтлөгч Жереми Кларксоны The Farmer’s Dog уушны газрын гадна жагсаал хийж, хүмүүс яагаад гахай-ардыг иддэг атлаа нохой-хүнийг иддэггүйг асуусан самбарын доор жинхэнэ мэт хиймэл нохой шаржээ. Уг жагсаал нь гахай-ард, нохой-хүний ижил төстэй байдлыг онцолж, хүмүүсийг веган амьдралын хэв маягт уриалах зорилготой гэж тус байгууллага мэдэгдсэн байна. (PETA UK)

Америкийн веган мах үйлдвэрлэгч Beyond Meat компани телевизийн эмч Амир Хан (цагаан хоолтон), бизнес эрхлэгч Люси Мекленбург нартай хамтран “Завгүй байдлыг давахуй: 9-р сарын шинэ эхлэл” аянаа 9-р сарын 1-нд Их Британид эхлүүлнэ. Энэхүү санаачилга нь амьтан-хүний махны хэрэглээгээ бууруулагчид болон ургамлын гаралтай хүнс сонирхдог, хялбар бөгөөд эрүүл хоол хүссэн хэрэглэгчдэд Beyond Meat-ийн веган бүтээгдэхүүнийг сурталчлахын зэрэгцээ гэр бүлүүдэд хоол тэжээлийн зөвлөгөө, хялбар жор, практик зөвлөмж санал болгоно. (Гросери Газетт)

Их Британи хүний биед суурилсан судалгаанд 22 сая фунт.Стерлингийн хөрөнгө оруулж, эмийн нээлтийг хурдасгах зорилгоор органоид [хүний эдээс гаргаж авсан бичил эрхтэн] болон хиймэл оюун ухааны загвар хөгжүүлэн, амьтан-хүн дээр туршдаг уламжлалт аргуудаас татгалзахыг зорьж байна. (Плант Бэйсэд Ньюс)

Transparency Market Research-ийн шинэ дүн шинжилгээгээр цэвэр орцын шошготой веган бүтээгдэхүүний эрэлт болон тойрог эдийн засгийн арга барилын нөлөөгөөр дэлхийн төмсний уургийн зах зээл 2036 он гэхэд 860.5 сая ам.долларт хүрэх төлөвтэй байна. (Индастри Түдэй)

Их Британийн Моркамбын нийгмийн бүлгийн есөн иргэн Исландаар 58 километр явган аялж, Моркамбын хөгжлийн бэрхшээлтэй хүүхэд, залуучуудад зориулан 32,000 гаруй фунт.Стерлинг цуглуулжээ. Орон нутгийн Unique Kidz & Co буяны байгууллагын зохион байгуулсан дөрвөн өдрийн сорилтын үеэр оролцогчид онгон байгальд хоноглон, хөлдсөн гол, цаст уулс, бартаат лаавын талбайг туулжээ. (Бейонд Радио)

Энэтхэгийн ой болон усалгааны багууд Балба улсад болсон үерийн дараа хүчтэй урсгалд туугдан Энэтхэгийн Уттар Прадеш мужийн Гиржапури ус хаах нам далныг чиглэн урссан нас бие гүйцсэн гурав, хоёр тугал бүхий нийт таван зэрлэг заан-хүнийг ой, усалгааны багууд аварчээ. Албаны хүмүүс далангийн нэг хаалтыг хааж, урсгалыг сааруулснаар заан-хүмүүс хөдөлгөөнөө хянаж, ой руу аюулгүй буцсан байна. (Индиан Экспресс)

[Аулак [Вьетнам]-ын] Бу Дан коммуны нэгэн оршин суугч 8-р сарын 25-нд дурианы цэцэрлэгээсээ олсон улаан нүүрт сармагчин-хүнийг сайн дураараа хүлээлгэн өгчээ. Эрх баригчид уг амьтан нөхрийг ховор, устах аюулд орсон ойн зүйл болохыг тогтоож, хамгаалуулахаар Бу Зя Мап үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнд шилжүүлжээ. (Vietnam.vn)

Өдрийн гэгээрүүлэх эшлэл: “Бясалгал, ухаарал байхгүй гэсэн үг биш, харин тэдгээрийг сэвтүүлэх боломжгүй юм.” Чань Буддизмын Хүндэт Гэгээрсэн Их Багш Наньюэ Хуайран (цагаан хоолтон) (Чапель Хиллийн Зэн Төв)

Санваартан Билл Макдональд (цагаан хоолтон)-ын клиник үхлийн тухай энэхүү цувралын өмнөх дугаарт Билл хүүхэд ахуйдаа биеэсээ гарч, амьдралынхаа дараагийн 50 жилийн дүр зургийг харсан гэх туршлагаа дурссан. Олон арван жилийн дараа Энэтхэгт Махаватар Бабажи (цагаан хоолтон)-гийн ариун агуйгаас бууж явахдаа бие нь гэнэт муудаж, амьсгал нь зогсон, 9.1 метр өндөр хадан цохионоос унажээ. Билл хавцлын ёроол дахь том хадан дээр унаж, ямар ч өвдөлт мэдрэлгүй биеэсээ гарсан гэж ярьсан юм. Тэрээр биеэ дээрээс харахдаа үхэхээс огт айгаагүй. Тэгтэл хажуугийн өндөр өвсөн дундаас аварга кобра гарч иржээ.

Тэгээд өндөр өвсөн дундаас энэ кобра гарч ирсэн. Би “аварга кобра” гэж хэлдэг ч айдас огт байгаагүй. Тэр кобрад нэг онцгой зүйл байсан бөгөөд би сэтгэлийнхээ гүнд түүнийг хайрлах асар их хайр мэдэрсэн. Тэр бол Тэнгэрлэг могой байсан. Би учрыг нь ойлгоогүй ч тэр миний гутал дээгүүр мөлхөн гарах агшинд хэн нэгэн зүрх, нугасанд минь цахилгаан цочроогч тавьсан мэт болсон. Кундалини цахилгаанжсан. Хэн нэгэн нугасыг минь цахилгаанаар цохиход нугас минь “шүү” гэх шиг болсон. Яг л салют “кү-шүү” гэж буудах мэт байсан. Цахилгаан бүх биеэр минь орж гарч, би үсрэн боссон. Энэ кобра, энэ Тэнгэрлэг элчийн хайр намайг баяр хөөртэйгөөр буцаан авчирсан.

Биллийн гурав дахь бөгөөд хамгийн гайхалтай клиник үхэлд орсон тохиолдол нь АНУ-ын Денверийн нисэх онгоцны буудалд зүрхний шигдээс болж ухаан алдан унасны дараа яаралтай 4 судас тайруулах мэс засалд орох үед тохиожээ. Мэс заслын үеэр зүрх, уушгийг нь зогсоож, зүрх-уушгины аппарат биеэр нь хүчилтөрөгчтэй цус эргэлдүүлж байсан гэж Билл ярьсан байна.

Тэгээд би мэс заслын ширээн дээр хэвтэж байлаа. Зуугаас ухрааж тоолж байв. Ерэн зургаа ч юм уу хүрсэн байх. Миний санаж буй зүйл ердөө энэ. Би тэр ширээн дээр байхаа больсон. Миний бие махбод л тэр ширээн дээр байсан. Харин би Энэтхэгт, нэгэн сүмийн өмнө зогсож байлаа. Яг бодит амьдрал мэт санагдсан. Би тэнд зогсож байсан. Тэр сүмийг харж байхад мэс засал зургаа эсвэл найман цаг үргэлжлэх байлаа. Тэгэхээр өгсүүр өөд алхсан нь дээр гэж бодсон. Ингээд мэс засал үргэлжилж байх хооронд би үнэхээр өгсүүр өөд алхаж, энэ нөгөө биеэрээ биеийн минь доторх түлхэх, татах хөдөлгөөнийг алсад болж буй мэт мэдэрч байлаа. Би толгодын оройд гарсан. Тэнд Дэвшсэн Их Багш нар, риши нар, агуу гүрү нар, ариун гэгээнтнүүд сууж байсан бөгөөд тэдэнтэй хамт миний гүрү Гүрүнат байлаа. Би тэнд: “Ямар гайхалтай юм бэ” гэж бодсон. Билл өөрийгөө Жинхэнэ Гэртээ эргэн ирснийг мэдэж, бие махбоддоо буцахыш хүсээгүй гэж ярьсан юм. Тэгтэл цацран гялалзах Гэрэл үзэгдэж, зөөлөн эмэгтэй хоолой зүгээр л тавьж явуулбал түүнд төгс жаргал, баяр баясал, мөнхийн амар амгалан, өвдөлтөөс ангижрах эрх чөлөөг санал болгожээ.

Би “Та намайг бүрэн үнэмшүүллээ, үнэхээр сайхан байна” гэж бодсон. Гэтэл гүрү минь тэнд зогсоод, “Билл, сэтгэлээр бүү уна. Зүрх чинь хэд цохилт алгасаж болно, гэхдээ сэтгэлээр бүү уна.” гэсэн. Би: “Яагаад?” гэж асуув. Тэр: “Учир нь чамд өгөх өвдөлт, зовлон надад дахиад бий” гэсэн. Би: “Энэ чинь ямар гээч борлуулалтын сурталчилгаа вэ? Тэр надад төгс жаргал, хайр, баяр баясал, өвдөлтгүй амьдралыг амласан байхад та надад өвдөлт өгөх гэж байгаа учраас буц гэж байна уу?” гэв. Тэр: “Тийм ээ, урьд өмнө мэдэрч байгаагүй их өвдөлт өгнө. Учир нь өмнө нь өвдөх үедээ чи төгс жаргалд умбаж, өвдөлтийг чинь арилгуулдаг байсан. Бүх зүйл зохицуулагддаг байсан. Чи өвдөлтийг туулан зовох шаардлагагүй байлаа. Харин одоо би чамайг жинхэнэ өвдөлтийг мэдэрч, биеийн бодит өвдөлтөө хэрхэн даван туулахыг бусдад хэлж чаддаг болоосой гэж хүсэж байна.” гэв.

Дөрөвдүгээр хэсэгт Билл яагаад өөрийг нь буцахыг хүссэнийг болон хэний төлөө буцаж байж болохоо ойлгож эхэлнэ. Дараа нь тэр мэс заслын ширээ рүү буцаан татагдсан ч үлдэх үү, буцах уу гэсэн тэмцэл нь хэдэн өдөр үргэлжилжээ. Түүний ард, тэнгэрт түүнээс хойш над руу тасралтгүй дэлгэгдэн, давлагаалан ирсэн царайнуудын тэнгис, далай байлаа. Санваартан Билл Макдональдын клиник үхлийн тохиолдлын 4-р хэсэгт маргааш бидэнтэй хамт байгаарай. (Энтони Шений бүтээл)