ӨДӨР ТУТМЫН МЭДЭЭ-ний гол тойм – 2026 оны 5-р сарын 17

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Трамп Украин (Урейн)-ы дайн дуусахад “тун ойрхон” байна гэж мэдэгдэж, Орос, Украин (Урейн) улсууд тохиролцоонд хүрнэ гэж найдаж буйгаа илэрхийлсэн нь ОХУ-ын ерөнхийлөгч Владимир Путины сүүлийн үеийн тайлбартай нийцэж байна. (Ройтерс)

Далайн тээврийн шинжээчдийн мэдээлснээр, Иран улс Ормузын хоолойн олон бүсэд 342 хурдны довтолгооны завь байрлуулсан нь хэвийн хэмжээнээс хавьгүй өндөр байгаа бөгөөд сүргийн зохион байгуулалт, дагалдан хамгаалах маягийн маневраар худалдааны хөлөг онгоцны хөдөлгөөнийг бараг бүрэн зогсоожээ. (Фокс Ньюс)

ЕХ [Европын Холбоо]-ны хороо Бразил улсыг ЕХ-ны нянгийн эсрэг бодисын дүрэмд нийцээгүй гэж үзсэний дараа 9-р сарын 3-наас Бразилын амьтан-хүмүүсийн мах, өндөг, зөгийн бал, эрчимжүүлэн өсгөсөн загас, хясааны импортыг хориглох шийдвэр гаргажээ. Тус дүрэм нь амьтан-хүмүүсийн өсөлтийг дэмжих зорилгоор антибиотик болон бусад нянгийн эсрэг бодис хэрэглэхийг хориглодог байна. (евроньюс)

Турк улс 12 гаруй жил хаалттай байсан Сирийн хойд хэсэгтэй залгах Акчакале хилийн боомтыг иргэдийг зорчиход зориулан бүрэн нээлээ. Албаны хүмүүсийн хэлснээр энэ нь Сири болон хөрш орнуудыг хамарсан бүс нутгийн хэвийн харилцааг сэргээх өргөн үйл явцын нэг хэсэг юм. (Бао Тинь түк)

Украин (Урейн) улс 5-р сарын 14-ний пүрэв гарагт Орос улс дайны хоёр өдрийн хамгийн том агаарын довтолгоо явуулж, лхагва гарагаас хойш 1,567 дрон болон олон арван пуужин харвасан гэж мэдэгджээ. Энэ 2 өдрийн хугацаанд дор хаяж 15 энгийн иргэн амь үрэгдсэн байна. Цохилтууд ойролцоогоор 180 байгууламжид хохирол учруулж, 11 бүсийн цахилгаан хангамжийг тасалдуулан, Харьков, Одессын боомтын байгууламжууд болон төмөр замын иргэний дэд бүтцэд цохилт үзүүлжээ. Киевт аврах ажиллагаа үргэлжилж байгаа бөгөөд бараг 20 хүн сураггүй хэвээр байна. Украин (Урейн)-ы албаны хүмүүс олон улсын түншүүдээ агаарын довтолгооноос хамгаалах дэмжлэгээ нэмэгдүүлэхийг уриалжээ. Их Британийн Батлан хамгаалахын сайд Жон Хили агаарын хамгаалалтын тусламжийг Украин (Урейн) руу “аль болох хурдан” илгээхийг тушаасан гэж мэдэгдсэн байна. (Ройтерс)

[Бельгийн] Брюссель хотод хэдэн арван мянган хүн бүх нийтийн ажил хаялтад нэгджээ. Бельгийн үндэсний үйлдвэрчний эвлэлийн гурван холбоо тэтгэврийг сулруулж, цалингийн автомат индексжүүлэлтийг доройтуулж, өдөр тутмын бараа, үйлчилгээний үнийг худалдан авахад хүндрэлтэй болгосноор ажилчдын худалдан авах чадварыг бууруулна гэж үзэж буй холбооны шинэчлэлийг эсэргүүцэж байна. (евроньюс)

Мальтагийн 500 гаруй хүүхэд 5-р сарын 30-ны бүх нийтийн сонгуулийн өмнө улс төрийн намуудад 132 санал бүхий Хүүхдийн тунхгийг өргөн барьж, илүү аюулгүй гудамж, хамгаалагдсан ногоон бүс, сэтгэцийн эрүүл мэндийн илүү хүчтэй дэмжлэг, цахим орчны илүү сайн хамгаалалт, амьдралыг нь сайжруулахад ХОУ [хиймэл оюун ухаан] ашиглах, мөн ирээдүйг нь тодорхойлох шийдвэрүүдэд хүүхдүүдийг албан ёсоор оролцуулахыг уриалжээ. (МальтаТүдэй)

АНУ-ын ICE [Цагаачлал, гаалийн хэрэгжилтийн алба] холбооны мөрдөн шалгагчид “сэжигтэй” ажил олгогчидтой холбоотой 10,000 гаруй гадаад оюутныг тогтоосон гэж мэдэгджээ. Хоосон ажлын байр, хуурамч хамтын бизнес хаягууд, зөвхөн цаасан дээр оршдог “хоосон ажилтнууд” илэрсэн бөгөөд тус агентлаг үүнийг санаатай, улс даяар хэрэгжсэн визийн залилангийн схем гэж тодорхойлж, одоо АНУ-ын Дотоодын аюулгүй байдал [DHS]-ын өргөтгөсөн хяналтад оруулжээ. (Фокс Ньюс)

АНУ-ын Жонс Хопкинсын Анагаах ухааны газрын судлаачид цусны даралт хэмжих үед гараа буруу байрлуулах нь оношилгоонд ноцтой алдаа гаргадаг гэж анхааруулж байна. Гараа тулгуургүйгээр хажуудаа эсвэл өвөр дээрээ тавих нь хэмжилтийг хиймлээр өндөр гаргаж, цусны даралт ихсэлтийг буруу оношлох эрсдэлтэй. Эмнэлгийн нарийвчлалыг хангахын тулд гар зүрхний түвшинд ширээн дээр амарсан байх ёстойг мэргэжилтнүүд онцолж байна. (СкайТех Дэйли)

[Ау Лак (Вьетнам)-ын] Хо Ши Мин хотын эрүүл мэндийн албаныхан 4-р сард нэгэн бага сургуульд гарсан олон хүнийг хамарсан хоолны хордлого гарч, 100 гаруй сурагч эмнэлэгт хүргэгдсэн нь сальмонелла, E. coli нянгаас үүдэлтэйг баталлаа. Мөрдөн шалгагчид амьтан-хүний мах, өндөг болон хоол бэлтгэх үеийн дам бохирдол нь үүнийг үүсгэсэн байж магадгүй гэж үзэн анхаарлаа хандуулж байна. (ВьетнамПлас)

Эрүүл хүмүүс хоолны өмнө, хооллох үеэр, эсвэл хоолны дараа ус уух нь хоол боловсруулалтад хоргүйг мэргэжилтнүүд баталж байна. Хооллох үеэр уусан ус хоолыг зөөлрүүлж, хоол боловсруулах явцыг дэмждэг бол хоолны өмнө ус уух нь цатгалан мэдрэмж төрүүлж, жингээ зохицуулахад тусалдаг. Гэхдээ хоол идсэний дараа шууд их хэмжээний ус уух нь зарим хүнд түр зуур гэдэс цанхайх мэдрэмж төрүүлж болзошгүй. Хоол боловсруулалтыг оновчтой байлгахад хэмжээгээ тохируулах, биеийнхээ дохиог сонсох нь чухал хэвээр байна. (Тань Ньень)

5-р сарын 4-нөөс хойш Өмнөд Африкийн 6 мужид аадар бороо орж, үер буун, аянга цахилгаантай шуурга, хүчтэй салхи шуурч, цас орсны улмаас дор хаяж 10 хүн амь үрэгдэж, олон мянган орон сууц эвдэрчээ. Эрх баригчид үндэсний хэмжээнд гамшиг зарласан бөгөөд хүчтэй цаг агаар албан бус суурьшлын бүсүүдэд, ялангуяа Кейптаун орчимд нөлөөлж, 10,000 гаруй байгууламж эвдэрч сүйджээ. (AP)

[Ираны] Тегеран хотын ойролцоо болсон цуврал чичирхийлэл нь 14 сая гаруй хүн амтай Ираны нийслэлд нөлөөлж болзошгүй томоохон газар хөдлөлтийн талаар түгшүүр төрүүлж байна. Газар хөдлөлт судлаачид идэвхтэй хагарлын шугамуудын орчим хуримтлагдсан тектоникийн даралт эцэстээ илүү хүчтэй газар хөдлөлт өдөөж болзошгүй гэж анхааруулж байгаа бол эрх баригчид хүний амь эрсдээгүй, томоохон хохирол гараагүй гэж мэдээллээ. (Ройтерс)

5-р сарын 13-нд [Энэтхэгийн] Дели хотод хүчтэй шуурга шуурч, мөндөр, аадар бороо орсны улмаас хотын Индира Ганди олон улсын нисэх буудалд очих байсан дор хаяж 15 нислэгийг Умард Энэтхэгийн бусад нисэх буудал руу чиглүүлжээ. [NDTV 24x7]

Нэгдсэн Үндэстний Байгууллага [НҮБ] 2026 оны Дэлхийн ойн зорилтын тайландаа дэлхий 2030 оны ойн зорилтоо биелүүлэх замаасаа хазайж байна гэж анхаарууллаа. 26 үзүүлэлтээс ердөө 7 нь өргөн хүрээнд ахицтай байгаа бөгөөд 2015 оноос хойш дэлхийн ойн алдагдал 40 сая га-гаас давж, тогтвортой ойн менежментийн санхүүжилт ноцтой хангалтгүй хэвээр байгааг тэмдэглэн, ойн устгалыг зогсоох, доройтсон газрыг сэргээх, хамгаалалттай ойг нэмэгдүүлэх, засаглал болон санхүүжилтийн механизмыг бэхжүүлэхийг уриалжээ. (Бао Тинь түк)

[АНУ-ын] “Модны хот” гэгддэг Анн Арборын оршин суугчид DTE Energy компани цахилгаан шугамын ойролцоо модыг эрчимтэй тайрах кампанит ажил явуулж буйг эсэргүүцэж, хотын бахархал болсон модон бүрхүүл болон тулд компанийн цахилгааны тасалдлыг бууруулахын тулд хэрэгжүүлж буй ургамлыг өргөн хүрээнд тайрах менежмент хоорондын зөрчлийг онцолжээ. (Дэйли Мэйл)

Германы сүүн бүтээгдэхүүний аварга Theo Müller компани веган бүтээгдэхүүний багцаа бэхжүүлэхийн тулд цагаан идээний орлуулагч болон дүфү үйлдвэрлэгч Германы Berief Food компанийг худалдан авахаар төлөвлөж байна. Тус хэлцэл зохицуулагч байгууллагын зөвшөөрөл хүлээж байгаа бөгөөд Европын сүүн бүтээгдэхүүн орлуулагчийн зах зээл дэх Müller-ийн байр суурийг бэхжүүлнэ. (Плант Бэйс)

Cargill, Voyage Foods компаниуд АНУ-д баталгаажсан веган, какаогүй шоколадны орлуулагч NextCoa-г гаргалаа. Усан үзмийн үрээр хийсэн энэ бүтээгдэхүүн нь сүүлийн жилүүдэд какаоны ургац үйлдвэрлэлийн доголдолтой тулгарсан тул үнийн тогтвортой байдлыг санал болгодог бөгөөд уламжлалт шоколаднаас нүүрстөрөгчийн ул мөр 67%-иар бага юм. (Вежкономист)

Их Британийн Лондон хотод төвтэй Adamo Foods компани бүхэл зүсмэл веган мицелийн стейкийн үйлдвэрлэлээ өргөжүүлэхээр Европын Холбооноос 10 сая еврогийн буцалтгүй тусламж авчээ. Тус гарааны компани нүүрстөрөгч багатай махны орлуулагчаа 2027 онд Их Британид гаргахаар зорьж байна. (Грийн Куийн)

[АНУ-ын] Флорида мужийн орлогч шерифүүд сураггүй болсон 96 настай залуухан Рэй Корнеттийг нохой офицер Бүүмерээр үнэрийг нь мөрдүүлэн Лутзын ойгоос олжээ. Баатарлаг аврах ажиллагааг харуулсан биеийн камерын бичлэг олон нийтийн сүлжээнд сайшаал хүртэж, сэтгэгдэл бичигчид Бүүмерийн ажлыг сайшаажээ. (Дэйли Мэйл)

Балбын Парса үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэн нэмэгдэж буй гэмтлийн тохиолдлуудыг шийдвэрлэхээр тусгай Зэрлэг амьтан аврах баг байгууллаа. 4-р сарын дунд үеэс ажиллаж буй малын эмч, техникчдийн энэ нэгж гурван дүүрэгт бар-, буга-, кобра-,питон-, хуягт гүрвэл-хүмүүс зэрэг төрөл бүрийн амьтан-хүмүүсийг аварч, ойролцоох Читван үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгээс тусламж авах хамаарлыг бууруулан, амьтан-хүмүүсийг амьдрах орчиндоо аюулгүй буцахад нь баталгаажуулж байна. (Непал Ньюс)

Өмнөд Солонгосын LG Electronics компани Нигерийн Абиа мужийн Аба, Имо мужийн Оверри хотод нарны эрчим хүчээр ажилладаг ундны усны систем, хөдөлгөөнт угаалгын төвүүд суурилуулж, нийгмийн дэмжлэгээ өргөжүүллээ. Байгальд ээлтэй энэ санаачилга усны архаг хомсдолд өртсөн суурин газруудад эрүүл ахуйн үнэ төлбөргүй дэмжлэг үзүүлж байна. (Сөүл Экономик Дэйли)

Өдрийн гэгээрүүлэх эшлэл: “Эзэнээсээ өршөөл хүсэж, дараа нь Түүнд гэмшицгээ. Үнэхээр миний Эзэн Өршөөлт, Хайрлагч билээ.” – Хүндэт Гэгээрсэн Их Багш Шуайб (Иетро) (цагаан хоолтон) (Коран 11:90)

Неда Вассигийн клиник үхлийн тохиолдлын 2-ын 1-р хэсэгт өдөөгдсөн клиник үхлийн тохиолдлыг судлаач Неда автобус машинтай нь мөргөлдөхөөс хэдхэн секундийн өмнө биеэсээ татагдан гарч, болзолгүй хайранд хөвж, Дэлхий дээрх дуусаагүй үүргээ харсны дараа, хэрхэн буцаан илгээгдсэн тухайгаа хуваалцана. Неда багаасаа л сэтгэцийн эрүүл мэндийн чиглэлээр ажиллах ёстойгоо мэддэг байжээ. Тэр энэ салбарт карьераа босгож, түүгээрээ бахархдаг байсан ч ямар нэг хоосон мэдрэмжтэй, яг нэрлэж чадахгүй ч сүнслэг ханамжгүй байдалтай байсаар байв. Энэ нь түүний амьдралдаа гурав дахь удаа үхэлтэй нүүр тулсан явдал байлаа: Тэр нярай байхдаа гантиг шатаар бүтэн өнхрөн унаж, аав нь амьгүй мэт болсон бие дээр нь залбирсны дараа ухаан орж байжээ. 12 настайдаа далайн эрэг дээр давалгаанд цохигдон унаж, амьсгалж ч, босож ч чадахгүй байх үед нь үл үзэгдэх хүч түүний мөрнөөс өргөн босгосон мэт санагджээ. Гэвч 12 жилийн өмнө, ажил руугаа явж байхдаа цасан хунгартай, мөстсөн хоёр урсгалтай зам дээр тохиолдсон энэ гурав дахь тохиолдол бүхнийг өөрчилжээ.

Неда ажил руугаа жолоо барин явж байхдаа урд нь явсан машин гулгахыг хараад цааш хар мөс байгааг ойлгов. Болгоомжтой явбал аюулгүй давж чадна гэж тэр бодсон ч мөсөн дээр гарах агшинд бүх хяналтаа алджээ. Түүний машин зам дээр нааш цааш савлаж, эргэлдэн замбараагүй хөдөлж, тэр хурд саарахыг хүлээж байлаа. Тэгтэл эргэн тойрных нь бүх зүйл хөлдөх мэт болов. Цаг хугацаа бүрэн зогссон мэт санагджээ. Дараа нь түүний машин өөрийн эгнээнээс эсрэг урсгалын эгнээ рүү орлоо. Нөгөө эгнээнд явсан жолооч түүнийг хараад, харилцан айдастайгаар нүд тулгарч, мөргөлдөхөөс зайлсхийхийн тулд цасан хунгар руу даржээ.

Тэгээд би: “За, тэгэхээр дараа нь юу болох бол?” гэж бодсон. Дараа нь зам руу дахин харахад би автобустай нүүр тулсан байлаа. Яг энд автобус байсан бөгөөд над руу асар хурдтай ойртон ирж, улам бүр дөхөж байсан, харин би хойш агшиж байлаа. Тэгээд би дотроо: “Энэ автобус явах газаргүй. Цасан хунгар руу эргэнэ гэж байхгүй. Тэгвэл ухаангүй зүйл болно. Дүүрэн хүнтэй автобус шүү дээ. Бас эсрэг урсгал руу орохгүй. Тэр ч бас солиотой хэрэг. Тэгэхгүй.” гэж бодож байв. Тэгээд гэнэт: “Өө, энэ автобус намайг мөргөх нь. Энэ автобусанд явах газар байхгүй. Намайг мөргөх нь.” гэдгийг ойлгосон. Дараа нь би: “За, ийм л бололтой. Би бүхнээ даатгая.” гэж бодсон. Тэгээд тэр агшинд, бууж өгсөн тэр агшинд, энэ автобус над руу ирж байгааг, өөр ямар ч боломж огт үгүй, энэ мөргөлдөөн болох нь гарцаагүй гэдгийг мэдэх агшиндаа би асар их хүчийг мэдэрсэн. Тэр хүч дэлхийд, миний машинд, миний биед орж ирээд, намайг биеэс минь маш хурдан татан гаргасан бөгөөд би үүнийг мэдэрч байлаа. Энэ нь биеэс гарах бодит мэдрэмж байв. Миний бие зүгээр л унжиж, би тэндээс гарчихсан байсан. Дараа нь би хөвж эхэлсэн. Би үзэсгэлэнтэй, хурц, дулаан Гэрэл дотор хөвж байсан бөгөөд тэр намайг бүхэлд нь хүрээлж, бүрхэж, улам ойр татаж байлаа. Тэр бол болзолгүй хайрын мэдрэмж байв. Тэр нь жаргалтай, угтан авахуйц байлаа. Би ямар ч өвдөлт мэдрээгүй. Огт санаа зовнил байсангүй.

Дараа нь би: “Өө, энэ үхэл үү? Би үхэж байна уу?” гэж бодож эхэлсэн. Тэгтэл би өөр нэг оршихуй байгааг мэдэрсэн. Тэр надад чимээгүй дуу хоолойгоор: “Тийм. Энэ бол үхэл. Чи үхэж байна.” гэж хариулсан. Тэгээд би: “За. Энэ тийм ч муу биш юм байна.” гэж бодсон. Энэ нь цэвэр жаргал байлаа. Надад гайхалтай сайхан санагдсан. Маш сайхан, угтан авахуйц байсан. Мөн танил байв. Тэгэхэд дуу хоолой: “Тийм, чи өмнө нь энд байсан, бас дахин энд ирнэ.” гэж хэлсэн. Дараа нь би: “Өө, энэ бол Гэр. Би Гэртээ байна.” гэдгийг ухаарсан.

Тэгээд гэрийнхээ тухай бодоход миний гэр бүл, аав, ээж, ах, эгч минь санаанд орж ирсэн. Хэрэв би үнэхээр үхвэл энэ тэдэнд юу авчрахыг би мэдэрч байлаа. Би тэр гунигийг мэдэрсэн. Тэр сүйрлийг мэдэрсэн. Тиймээс би: “Хэрэв би үхвэл энэ тэднийг бүрэн сүйрүүлнэ. Тэд зүгээр байх болов уу?” гэж асуусан. Тэгтэл дуу хоолой: “Тийм. Тэд зүгээр байна. Тэд чиний эзгүйг мэдэрнэ. Тэд чамгүйгээр оршин байна. Гэхдээ тэд зүгээр байх болно.” гэв. Тэгээд би тэр дөрвийн дүрсийг харсан. Би яг тийм байхыг нь харж байлаа. Тэд миний эзгүйг мэдэрч байсан. Тэд надгүйгээр зүгээр л оршин тогтнож байлаа. Гэвч тэд зүгээр байсан. Зүгээр л зүгээр. Гэхдээ тэд үнэхээр сүйрсэн байсныг би харж байлаа. Би тэдэнд тийм зүйл хийхийг хүсээгүй. Би ийм гунигийн шалтгаан болохыг хүсээгүй. Гэхдээ би: “За. Хэрэв тэд зүгээр байх юм бол, бас би үхэх ёстой бол үхсээр байя. Би энд үлдэж чадна. Энэ үйл явцыг дуусгая.” гэж бодсон.

Дараа нь надад өөрийн минь дүрийг харуулсан бөгөөд би нэгэн үүрэг гүйцэтгэж байлаа. Надад хийх хэдэн ажил байсан ба би түүнийг их урам зоригтойгоор хийж байв. Тэгтэл дуу хоолой: “Чи түүнийг хийсэн үү? Амьдрал чинь зориулагдсан тэр зүйлийг чи хийсэн үү? Чи хийж дууссан уу?” гэж асуув. Дараа нь би тэр дүрсийг эргэцүүлээд бага зэрэг догдолж, “Хүлээгээрэй. Үгүй. Түр хүлээ. Би үүнийг хийгээгүй. Үнэндээ би үүнийг хийгээгүй” гэж бодож эхэлсэн. Тэгээд би: “Би хараахан дуусаагүй учраас үхэж болохгүй бололтой.” гэж дүгнэсэн. Тэгтэл тэр хоолой: “Чи итгэлтэй байна уу?” гэж асуув. Энэ үед би маш шийдэмгий, их догдолсон байлаа. “Тийм, би итгэлтэй байна. Би одоохондоо үхэж болохгүй. Би дуусаагүй. Би дуусаагүй.” гэв. Дараа нь маш тайван: “За” гэсэн. Тэгээд намайг анх татан гаргасан тэр л хүчээрээ шууд буцаан маш хүчтэй шидэж оруулахад би арагш унаж эхэлсэн.

2-р хэсэгт, тэрхүү хүч Недаг буцаах үед тэр өөрийнх нь тодорхойлсноор олон хэмжээст хурдны замаар өнгөрч, буцаж ирэхийг нь харж буй гэр бүлийн хоёр гишүүнийг олж харсан ба тэдний нэг нь нас барсныг тэр тухайн үед хараахан мэдээгүй байжээ. Тэгээд би тэр орон зайгаас улам бүр холдох үедээ тэнд дээр хоёр дүрс байгааг таньсан, тэр нь миний өвөө, эмээ хоёр байв. Намайг дөнгөж 3 долоо хоногтой байхад өөд болсон аавын минь аав, мөн санамсаргүйгээр би энэ КҮТ [клиник үхлийн тохиолдол]-д орсон яг тэр өдөр өөд болсон ээжийн минь ээж байсан бөгөөд би мэдээгүй байв. Неда Вассигийн клиник үхлийн тохиолдлын 2-ын 2-р хэсэгт маргааш бидэнтэй хамт байгаарай. (Сүнслэг дайчны аялал)